Odszkodowanie za naruszenie praw autorskich a PIT

Zbliża się ostateczny termin rozliczenia dochodów za poprzedni rok. Zapominalskim przypominam, że w tym roku wyjątkowo deklarację podatkową możemy (i jednocześnie musimy) złożyć nie do końca kwietnia, ale do 2. maja (północ). A to dlatego, że 30. kwietnia wypada w niedzielę, a 1. maja to też święto.

Przy okazji biję się w piersi, bo sam tego jeszcze tego nie zrobiłem… Ale wracając do tematu wpisu – w branży kreatywnej niestety często dochodzi do naruszeń praw autorskich. A kiedy dochodzi do naruszeń, to – przynajmniej zazwyczaj – mamy do czynienia też z wypłatą odszkodowania (o ile skorzystaliśmy z pomocy radcy prawnego ;)). Jak takie odszkodowanie rozliczyć w zeznaniu rocznym? Jakie formularze złożyć? I czy w ogóle trzeba od tych kwot odprowadzać podatek? Nie zawsze.

Jak to w tego typu przypadkach bywa odpowiedź nie jest oczywista, a organy podatkowe miewały różne zdanie na ten temat. Pamiętajmy, że główna obowiązująca zasada jest taka, że jeśli mamy jakiś dochód w danym roku, to powinniśmy złożyć zeznanie podatkowe. „Wielki Brat” czuwa. Żeby odpowiedzieć na zadane pytanie w pierwszej kolejności należy sięgnąć po przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z dnia 26 lipca 1991 r. (Dz.U. Nr 80, poz. 350 z późn. zm.). Zgodnie z nią:

Wolne od podatku dochodowego są m.in: otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.
(ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych)

Podpisałeś ugodę? Co z podatkiem?

Podpisałeś ugodę? Co z podatkiem?

Czy to więc znaczy, że podatku dochodowego nie trzeba płacić od ugody zawartej w związku z naruszeniem praw autorskich? Wszakże ustawa o prawie autorskim wprost wskazuje, że uprawniony, którego autorskie prawa majątkowe zostały naruszone, może żądać od osoby, która naruszyła te prawa naprawienia wyrządzonej szkody na zasadach ogólnych albo poprzez zapłatę sumy pieniężnej w wysokości odpowiadającej dwukrotności, a w przypadku gdy naruszenie jest zawinione – trzykrotności stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia przez uprawnionego zgody na korzystanie z utworu (przy czym przypominam, że przepis utracił moc w odniesieniu do trzykrotności w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego). Niestety ustawa o podatku dochodowym precyzuje, że wolne od podatku są co prawda odszkodowania i zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów ustaw ale…

(…) z wyjątkiem: odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

(ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych)

Jest to dla pokrzywdzonego, który dostał odszkodowanie wiadomość niekorzystna, o ile została zawarta ugoda pozasądowa – czyli jeśli dogadaliśmy się przed procesem. Co ciekawe sprawę tę badał TK. Trybunał nie dopatrzył się, by wyłączenie ze zwolnienia podatkowania odszkodowań wynikających z ugód pozasądowych (zawartych np. w formie aktu notarialnego lub umowy) stanowiło naruszenie porządku konstytucyjnego w Polsce.

Pamiętaj, że ostateczny termin rozliczenia podatku zazwyczaj wypada z końcem kwietnia.

Pamiętaj, że ostateczny termin rozliczenia podatku zazwyczaj wypada z końcem kwietnia.

Co zaś w przypadku, jeśli ugoda została zawarta dopiero przed sądem? Ona ze zwolnienia od podatku dochodowego jak najbardziej korzysta. Potwierdza to podatkowa interpretacja indywidualna z dnia 03.02.2012 r., sygn. IPPB4/415-908/11-2/SP – wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie. Oczywiście zakładając, że spełnia pozostałe wskazane w przepisie warunki (jest tam sporo wyjątków).

Jak rozliczyć ten opodatkowany przychód? Osoba, która otrzymała odszkodowanie, powinna złożyć druk PIT-8C (patrz interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z 20.09.2013 roku nr IPTPB1/415-378/13-4/AG). Jest to informacja o wypłaconym stypendium, o przychodach z innych źródeł oraz o niektórych dochodach z kapitałów pieniężnych. Oczywiście w przypadku odszkodowania za naruszenie praw autorskich mamy do czynienia z tymi tajemniczymi (w ustawie niewyjaśnionymi) „innymi źródłami”. Sam druk można znaleźć np. na stronie Ministerstwa Finansów – tutaj.

Pozwolę sobie zakończyć wpis krótkim żartem:

– Jaka jest różnica między urzędem skarbowym a zakładem fryzjerskim?

– W urzędzie skarbowym golą dokładniej 🙂 

Chcesz być na bieżąco? Polub bloga na Facebook’u, obserwuj go na Twitterze lub zapisz się na newslettera (wszystko to możesz zrobić także w kolumnie po prawej stronie).

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *